|
|
 |
 |
| Dikim ve ekim işleri |
6.1 Bitkisel Uygulama Plan Aplikasyonu
Yapısal uygulamaları tamamlanıp son şekli kazandırılmış arazi üzerinde; bitkiler, teknik şartnameye uygun olarak, plandaki yerlerine açılan çukurlara ve tekniğine uygun olarak dikilecektir. Aplikasyon yapılırken, ağaçlar tanımlanan yerlerine, çalılar ise; bitkiler geliştiği zaman planda belirlenmiş yerlerini tam dolduracak şekilde dikim alanı sınırları belirlenir, kalan bitkiler bu alanın içinde informal bir tarzda, alanı tam kapatacak şekilde dağıtılır. Bu yerleştirmede üç bitkinin bir doğru üzerine düşmesi, muntazam ve geometrik şekillerin oluşması özellikle engellenecektir.
Çit ve rüzgar perdesi tesisinde, planda gösterilen şekil ve çizgilere uyularak muntazam sıralar halinde fakat her sıra üzerindeki dikim noktaları, yanındaki sıraya göre şaşırtılmış olarak dikilecektir.
6.2 Fidan Çukuru Açılması ve Fidan Dikimleri
6.2.1 Ağaç ve Çalı Çukurları
Her ağaç fidanının dikileceği nokta ve çalı gruplarının dikileceği alanda Bitkisel Uygulama Projesi uyarınca kazıkla önce kenarlardaki, sonra alanın içinde açılacak çukurlarının yerleri, üç çukur bir doğru üzerine gelmeyecek şekilde, fidanın kök sistemine bağlı olarak açılacaktır.
Fidanın her yönde gelişmiş kök uçlarıyla çukurun tabanı ve çeperi arasında, üst toprakla doldurulmak üzere en az 10 cm.lik bir açıklık bırakılacaktır. Ağaç ve çalı çukurunun derinliği, fidanın düşeydeki kök boyundan 10 cm., çukurun çapı, yan kök sisteminin çapından 20 cm. daha fazla açılacaktır.
Fidan çukurlarının açılması işi, fidanlar getirilmeden ve çim alan tesis edilmeden önce bitirilmiş olacaktır.
Standart bir ağaç fidanı için açılacak çukur, 0,5 m3 iyi nitelikte üst toprak alabilecek boyutlarda olacaktır.
Çukur elle ya da makinayla kazılabilir, kazılan üst toprak çukurun bir yanına, alt toprak diğer yanına konulacak ve hiç bir surette birbirine karıştırılmayacaktır. Alt toprak fidan dikiminde kullanılmayacağıdan uzaklaştırılacaktır. Kazısı biten çukurun dibi, sivri uçlu bir bel ya da yaba (çatal ile işlenerek en az 100 mm. derinliğinde kabartılacak ve öylece bırakılacaktır).
Çukurun derinlik ölçüsü, ince tesviyesi bitmiş bahce alanı yüzeyinden alınacakıtr. Derinlik hesabında, üst toprak yüzeyi ile fidanın kök boğazı arasında en az 10 cm. derinliğinde bir sulama çanağı bırakılacağı dikkate alınacakıtr. Buna göre işlenmiş çukur derinliği (10 cm. sulama çanağı + kökün uzunluğu + 10 cm.üst toprak) olarak hesaplanacaktır.
Mevcut çimenlikler içinde ağaç çukuru açılması halinde, mevcut çimenin kazılan ve yığılan üst topraktan ve ayakla çiğnenmekten zarar görmemesi için gerekli her türlü önlem alınacaktır. Bu amaçla çimenin üstüne latalar ya da tahtalar konulup bunların üzerinde çalışılarak artacak kazı toprağı el arabası ya da örtü üzerine konularak verilecek zarar hafifletilecektir.
Proje ve eklerinde tanımlanan kap ve kök paketi boyutları esas alındığında; çukur genişliği, kök paketinin iki katı büyüklükte olacak, dikim sırasında her yönde ½ kap genişliği boşluk kalacak biçimde yerleştirilip dikim yapılacağı dikkate alınmalıdır.
6.2.2 Sarmaşık Çukuru
Çukurun derinliği 50 cm, çapı ise sarmaşığın köklerinin yayılma ölçüsünden 30 cm. daha fazla olacak, kök uçları ile çukurun çeperi arasında üst toprak doldurulmak üzere 15 cm.'lik bir açıklık bırakılacaktır. Sarmaşığın çukuru ile sarılacağı duvar arasında 15-20 cm.'lik bir açıklık bulunacaktır. Diğer koşullar, yukarıda tanımlandığı gibidir. Kaplı ya da topraklı fidan dikimlerinde, çukur boyutunun belirlenmesinde kök paketi boyutu dikkate alınmalıdır.
6.2.3 Bitkisel Çit Hendeği
Çit Bitkilerinin dikimi için açılacak hendeklerin derinlik ve genişlikleri, kazılması ve diğer işleri ve koşulları çalı çukurlarınınki gibidir.
Çit Bitkilerinin dikimi için açılacak hendeklerin derinlik ve genişlikleri, kazılması ve diğer işleri ve koşulları 4.2.6.1 maddesinde tanımlanan çalı çukurlarınınki gibidir. Hendeğin şekili ve boyu, ilgili planlara uyacaktır.
6.3 Fidan Dikilmesi
Her türlü ağaç, ağaçcık, çalı, sarmaşık dikimleri, düzenleme alanında, çim alan tesisinden önce bitirilecektir. Dikilecek bitkiler ve kullanılacak her türlü malzeme, Ikinci bölümde belirtilen koşullara uyacaktır.
Dikilecek çıplak köklü her cins ağaç ve çalı dikilmeden önce kök tuvaleti yapılacaktır. Bu amaçla, çok zayıf ve ince kökler, kök uçları sökme-taşıma sırasında zedelenmiş ya da yarı kopmuş kökler; keskin bir budama makasıyla kesilip atılacaktır. Dikim işlemi sırasında köklere zarar verilmeyecek, sahada fazla bekletilmeyerek köklerin kurumasına engel olunacak, dikimde kök boğazındaki toprak izi esas alınacak, derin dikim yapılmayacaktır. Kök, gövde ve dallar arasındaki denge, gelişme hızı ve yönü dikkate alınarak şekil budaması yapılarak dikim için fidanlar hazırlanacaktır.
6.3.1 Dikim İşleri
Şartname'nin 3. bölümü'nde belirtilen mevsimlerde ve zamanlarda yapılacaktır. Her türlü ağaç, ağaççık, çalı sarmaşık dikimleri, düzenleme alanında varsa, çim alan tesisinden önce bitirilmeye çalışılacaktır.
Dikilecek bitkiler ve dikimde kullanılacak her türlü malzeme, Teknik Şartname'nin 2. bölümünde ve ilgili plan ve belgelerinde belirtilen bütün koşullara uyacaktır.
Dikilecek her cins ağaç, çalı vb fidanlar çıplak köklü ise, dikilmeden önce kök tuvaleti yapılacaktır. Bu amaçla, çok zayıf ve ince kökler, kök uçları ve sökme-taşıma sırasında zedelenmiş ya da yarı kopmuş kökler keskin bir budama makasıyla kesilip alınacaktır.
Dikim işleri sırasında köklere hiçbir zarar verilmeyecek, sahada fazla bekletilmeyecek, köklerin kurumasına engel olunacaktır.
Her cins ve her boy bitkinin fidanları, yeni dikildikleri yerde, daha önce yetiştirildikleri yerdeki derinliğine uygun dikilecektir. Bu amaçla fidan kök boğazındaki toprak izi esas alınacak, kavak fidanları dışında derin dikim yapılmayacaktır.
6.3.2 Standart Boy Ağaç Fidanı Dikimi
Kökü topraklı ve kapta olan fidanın kabı, fidan çukuruna yerleştirilmeden önce çıkarılıp uzaklaştırılacaktır. Çukur açılırken yanına stoklanmış üst toprak, gerekiyorsa organik gübre ile belirlenmiş oranda karıştırılarak, çukurun dibine 10 cm. derinliğinde doldurulacak ve hafif kürek darbeleriyle yerleşmesi sağlanacaktır.
Çukurun yanına, dikimde kullanılmak üzere stoklanmış üst toprak ya da dikim harcı, dikime başlamadan önce kürek-belle işlenerek gevşetilecek ve ufalancaktır. Fidan hereği, çukurun merkezinden, hakim rüzgar tarafından 15 cm. uzağa, 10 cm. derinliğinde çakılacaktır.
Bir işçi fidanı herekle birlikte elle tutarken Ikinci işçi çukura iyice ufalanmış, temiz üst toprak dolduracak, kökler arasında hiçbir suretle hava boşluğu bırakılmayacaktır. Bunun için doldurulan toprak, bel ucuyla, fidanın köklerine ve gövdesine zarar vermeyecek şekilde yerleştirilecek, dikilen fidan zaman zaman düşey yönde oynatılarak toprağın ince kökler arasına iyice girmesi sağlanacaktır.
Çakılan hereğin, bitmiş üst toprak seviyesinden yukarıda kalan kısmı 170 cm.olacaktır. Bir fidan tek herekle tutturulamazsa, diagonal olarak birden fazla herek çakılacaktır. Dikilecek fidan gövdesi, herekten en az 5 cm. uzakta, hereğe paralel, kök boğazı ise sahanın bitmiş ince tesviye kodundan 10 cm. aşağıda kalacak şekilde yerleştirilecek, bu durumdakökler çukur tabanındaki üst toprağa oturmamışsa bu boşluk üst toprakla doldurulacaktır.
Kökler doğal büyüme yönlerinde çukura dağıtılarak tabanda üst toprağa oturtulacaktır. Kökler üzerine her 15 cm. derinliğinde toprak atıldıktan sonra ayakla sıkıştırılacaktır. Çukur tamamen doldurulduktan sonra ayakla sıkıştırma işi tekrarlanacaktır. Çukur, çevresindeki bitmiş bahçe seviyesinden 100 mm. aşağıda kalacak şekilde, yani fidanın kök boğazına kadar doldurulacaktır. İlgili plan ve belgelerde istenmişse üstten gübreleme ya da malçlama yapılacaktır. Fidan çevresinde kalan 100 mm. derinliğindeki sulama çukurunun kenarları, bitmiş bahçe kodlarına uyacak şekilde meyillendirilecektir
Dikilen her ağaç fidanı, aşırı sallanmalardan ve rüzgar etkilerinden korunmak için hereğe sağlam bir şekilde bağlanacaktır. Gövde kabuğunun hereğe sürtünerek zarar görmemesi için, herekle fidan arasına sünger kauçuk ya da katlanmış çuval parçası ya da benzeri yumuşak bir tampon malzemesi konularak, yassı ve sağlam bir malzeme ile bağlanacaktır. Her ağaç fidanı, hereğine iki noktadan bağlanacaktır:
· Yukarıdan; en alttaki yan dalın hemen altından,
· Aşağıda; bitmiş üst toprak seviyesinden 30 cm. üstünden.
Bağlar, ağaç büyüdükçe gevşetilecek ve yerleri koşullara göre ayarlanacak, hiç bir şekilde fidanın doğal gelişmesini olumsuz etkilemeyecektir.
Dikimi ve bağlanması biten her ağaç fidanına, en az 10 litre can suyu verilecektir
6.3.3 Çalı Dikimi
Çalı çukuru açılması sırasında çukurun yanına stoklanmış üst toprak, kürek-belle gevşetilecek ve ufalanacaktır. Çukurun dibinde kazı işlemi sonunda kabartılarak bırakılmış toprağa, iki kürek organik gübre ve çukurun yanındaki üst toprak stokundan iki kürek üst toprak atılarak karıştırılarak, bu karışım çukurun dibine kürekle ya da elle serilecektir.
Çukurun dibine, daha önce kabartılmış ve gübrelenmiş alt toprağın üstüne 10 cm. derinliğinde üst toprak doldurulacak ve bunun hafif kürek darbeleriyle yerine oturması sağlanacaktır.
Çalı, en güzel tarafı en çok görülen yöne gelecek şekilde dengeli ya da dikey olarak, kök boğazı, bahçenin bitmiş kodundan 100 mm. aşağıda kalacak ve kökleri, çukur dibindeki üst toprakla tam temas edecek şekilde yerleştirilecek; bir işçi çalıyı bu konumda tutarken, Ikinci işçi çukuru ufalanmış üst toprakla dolduracaktır.
Dikilen her çalıya 10 litre can suyu verilecektir.
Dikimi biten güllere, can suyu verilmeden önce, 20 m'2 ye 1 m3 hesabıyla tam yanmış ahır gübresi verilecektir.
6.3.4 Sarmaşık Dikimi
Sarmaşıklar, dikilecekleri ve sarılacakları yerde, doğal uzantılara sahip cins ya da türden değillerse, sarılması istenen duvara galvanizli telle bir ızgara ya da ahşap bir kafes yapılması gereklidir. Sarmaşığın boyu, ızgara ya da ahşap kafese ulaşamayacak kadar kısa ise fidan, kamış çıkarılmadan dikilecektir. Aksi halde, dikimden sonra kamış çıkarılarak sarmaşığın dalları istenen yeri kaplayacak yönlerde, ızgara ya da kafese elle sardırılıp uygun bir malzeme ile bağlanacaktır.
Galvanizli tel ızgara ya da ahşap kafesin boyutları ve yerine uygulanması hakkında, Peyzaj Mimarı'nın onayı alınacaktır.
6.3.5 Otsu Bitkilerin Dikimi
Otsu perennial, yıllık, yumrulu ve soğanlı Bitkilerin dikiminde; belirtilen miktara, dikim alanı ve dikim aralıklarına dikkat edilecek, elle yapılacak dikim sırasında köklere zarar verilmeyecektir. Dikim derinliği fidelerin kök boyutlarına uygun olacak; dikimden sonra, kök çevresi elle sıkıştırılarak köklerin toprağa iyice tutunması sağlanacaktır. Dikimden sonra saha temizlenip yüzeysel olarak çapalanacak, fideler arasında kalan toprak tesviye edilecek, üzerine 1 cm kadar elenmiş gübre atıldıktan sonra sulanacaktır.
Otsu köken, yıllık, yumrulu ve soğanlı Bitkilerin dikiminde, ilgili plan ve belgelerinde belirtilen miktara, dikim alanı ve dikim aralıklarının doğru olmasına dikkat edilecektir. Dikim elle yapılacak ve dikim sırasında köklerin zarar görmemesi sağlanacaktır. Dikim derinliği fidelerin kök boyutlarına göre düzenlenecektir. Dikimden sonra, köklerin çevresindeki toprak elle sıkıştırılarak köklerin toprağa iyi tutunması sağlanacaktır.
Dikimden sonra saha temizlenip yüzeysel olarak çapalanacak, fideler arasındaki toprak tesviye edilecek ve sulanacaktır. Bir sulamada su, toprakta tam kök derinliğini doyuruncaya kadar sürecektir.
6.3.6 Çit Tesisi
Yeşil çit tesisinde kullanılan bitkiler, tek dikildiklerinde türün özelliğine göre boylanan ve çap alan çalı, ağaççık ve ağaçlar olup, çit tesisi amacı ile sık dikilip alçak budanarak istenen işleve göre terbiye edilecektir.
Çit Bitkilerinin dikimi çalı dikimi gibi ancak, düzenli bir çizgi üzerine yapılacaktır. Dikim aralıkları, detay planınında belirtilmemişse, bitki cinsine ve istenen amaca göre 25-75 cm. arasında değişecektir. Çit Bitkileri amaca ve büyüdüğü zaman alması istenen boyutlara göre tek ya da çift sıralı olarak dikilecektir. Çit tesisi için ayrıca ayrıntılı modül planları verilmişse, dikim bu modüllere göre yapılacaktır.
Dikim bittikten hemen sonra, özellikle hızlı büyüyen Ligustrum, Crateagus, Pyracantha, Gleditschia gibi bitkilerde genç fidan seçimi ve dipten itibaren 25 cm. budanarak gür bir dallanma sağlanacaktır. Ancak; Fagus ,Carpinus gibi konifer, ibreli ve herdem yeşil bitkilerle tesis edilecek çitlerde dikilen bitkiler istenen boya erişmeden budanmayacaklar, tepe sürgünleri kesilmeyecektir
6.4 çim Alan Tesisi
6.4.1 Özel çim Yatağı Hazırlanması
Yüksek nitelikte, ince bir halı çim tesis edilecek alanlarda, karışımın ekilmesi için, tohum yatağı sırasıyla aşağıdaki işlemlerle hazırlanacaktır:
· Alan, Madde.4.1' de tanımlandığı şekilde temizlenecek,
· Üst toprak, Madde 4'de tanımlanan şekilde işlenecek,
· Üst toprağın fiziksel yapısı ıslah edilecek,
· Kaba tesviyesi yapılan alana 20 m3/da tam yanmış organik gübre serilecek, üst toprakla yüzeyde karışması için çapalanacak ya da onaylanacak bir makina ile yüzeysel olarak işlenecek,
· Elenmiş kuru gübre (10 m3 /da) serildikten sonra alanın ince tesviyesi yapılarak
çim ekimine geçilecektir.
6.4.2 çim Tohumu Ekilmesi
çim tohumu, ince tesviyeleri bitirilmiş üst toprak üzerine yapılacak, çim ekimi yapılmadan önce, sahanın temizliği tohum yatağının hazırlığı ve çim tohumu ekimine başlanabileceği hakkında Peyzaj Mimarı'nın onayı alınacaktır.
6.4.3 çim Tohum Karışımının Hazırlanması ve Ekimi
Projesinde ve eklerinde cins, tür ve kültür formları belirtilen; Madde 6'daki özelliklere sahip çim tohumları, elle ya da onaylanmış bir tohum atma makinası ile önerilen ya da ençok 40-50 kg/da. hesabıyla toplam çim alanı için hesaplanacaktır.
Elle ekilecek çim tohumu, hacmen kendisinin l0 misli temiz dere kumu karıştırılarak, ince tesviyesi bitirilmiş tohum yatağına serpilecektir. Serpme sırasında, tohumlanmamış bir yer bırakılmayacak, tohum her tarafa eş dağılımlı olarak atılacaktır.
Tohumun serpilmesi rüzgarsız bir günde yapılacaktır. Geniş alanlara elle tohum serpilirken, tohum yatağı üzerine uzun tahta ya da latalar konularak bunların üzerinde yürünecek, dolayısıyla tohum yatağının ince tesviyesinin ayak izleri, tohum kabı, el arabası ile bozulması engellenecektir. Hazırlanmış olan tohum yatağına, özel şartnamesinde belirtildiği biçimde, yoksa ekimi yapılan tohumların üzerine 10m3/da elenmiş ,yanmış organik gübre kapak gübresi olarak düzgün bir şekilde serilecektir.
Kapak gübresi ekimi yapılmış alan üzerinde 1 cm.'yi geçmeyecektir. Ekim alanı, ağırlığı 25 kg'ı geçmeyen hafif bir silindirle, sahada hiçbir boşluk bırakılmadan silindirlenecektir.
6.4.4 Yeni Tesis Edilen çim Alanların Sulanması
çimlenen alan yağmurlama yöntemiyle sulanacak, toprağın üstten en az 15 cm derinliğine su tamamen işleyinceye kadar devam edilecektir. Sulama sırasında, suyun çim yatağını yırtmamasına dikkat edilecek, bu şekilde bozulan yerler olursa yeniden ekim yapılacak ve üzeri elenmiş gübreyle kapatılacaktır.
6.4.5 çimin İlk Biçimi
İlk biçimden 48 saat önce, biçilecek tüm alandan bir boyutu 2 cm. yi geçen taş ve benzeri inorganik maddeler toplanacak ve çimen silindirlenerek köklerin toprağa bağlanması ve yüzeyde kalmış küçük taşların gömülmesi sağlanacaktır. Bu işlemler, yeni ekilen çimin gelişip, boyu 8-10 cm.' yi bulunca yapılacaktır.
Silindirlemeyle yatan çimen 48 saat sonra doğrulduğunda 5 cm. yüksekliğinde elle, tırpanla, makas ya da makinayla biçilecektir. Kesilen çimler alanda tutulmayarak, hemen toplanıp alan dışına atılacak, biçim sonrası sulamaya aralıksız devam edilecektir.
6.5 Özel çim Yatağı Hazırlanması
Yüksek nitelikte, ince bir halı çimen edilecek alanlarda, planda belirlenmiş çim tohumu ya da tohumlar karışımın ekilmesi için, tohum yatağı, sırasıyla aşağıdaki işlemler uygulanarak hazırlanacaktır:
Saha, Madde 4'de tanımlandığı şekilde temizlenecektir,
çim tohumu ekilecek alanın tamanında, eş dağılımlı olarak 15cm. derinilğinde üst toprak bulunacaktır.
Üst toprak Madde 4'de tanımlanan şekilde işlenecektir;
Üst toprak ağır ve killi ise Madde 4'de tanımlanan şekilde fiziksel yapısı ıslah edilecektir.
Alan Madde 4'de tanımlanan şekilde işlenecektir;
Kaba tesviyesi yapılan alana 5-6 cm. derinliğinde tam yanmış organik gübre serilecektir.
Serilen organik gübrenin üst toprakla yüzeyde karışması için çapalanacak ya da onaylanacak bir makinayla (Kazaayağı, rotovatör v.b) yüzeysel olarak işlenecektir;
Kum serildikten sonra alanın ince tesviyesi Madde 4'de tanımlanandığ şekilde yapılarak özel çim tohumu yatağı hazırlanmış olacaktır.
6.6 çim Tohumu Ekilmesi
çim tohumu, temizlenmiş, bellenmiş, çapalanmış, gerekiyorsa fiziksel yapısı ıslah edilmiş, kaba ve ince tesvieleri bitirilmiş ve çimlenecek alanın her tarafından eşdağılımı olarak en az 15 cm. derinliğinde bulunan üst toprak üzerine yapılacaktır. çim tohum yatağının hazırlığı ve çim tohumu ekimine başlanabileceği hakkında Peyzaj Mimarı'nın onayı alınacaktır.
a) İlgili plan ve belgelerde, cinsi-türü karışım oranları verilen ve Şartname'nin 2. Maddesi'nde belirtilen özellikteki çim tohumları onaylanmış bir tohum atma makinasıyla atmak şartıyla, 15-20 kg/da oranıyla toplam çim alanı için gerekli tohum miktarı hesaplanacaktır.
Elle ekilecek çim tohumu, hacmen kendisinin on misli temiz derekumu karıştırılarak ince tesviyesi bitirilmiş tohum yatağına serpilecektir.
Serpme sırasında tohumlanmamış bir yer bırakılmayacak, tohum her tarafa eş dağılımlı olarak ekilecektir. Tohumun serpilmesi rüzgarsız bir günde yapılacaktır. Geniş alanlara elle tohum serpilirken tohum yatağı üzerine uzun tahta ya da latalar konularak bunların üzerinde yürünecek, tohum yatağının ince tesviyesi, ayak izleri, tohum kabı, el arabası vb. ile bozulmayacaktır.
Elenmiş gübreyle örtülen ekim alanı, ya ağırlığı 25 kg.'ı geçmeyen hafif bir silindirle ve sahada hiçbir boşluk bırakılmadan silindirilenecek ya da bir işçinin kaldırıp taşıyabileceği ölçülerde, tabanı düzgün ve ortalama 35 cm. x 35 cm. boyutlarında ahşap bir el tokmağıyla, hiçbir boşluk bırakılmadan tokmaklanacaktır. Bu silindirleme ya da tokmaklama işlemi, hiçbir şekilde çim ekim alanını seyreltecek kadar sıkıştımayacaktır.
b) Ekilen çim tohumunun elenmiş gübre ya da Peyzaj Mimarı'nin onaylayacağı eş değer bir karışımla kapatılmadığı hallerde ya da ilgili plan ve belgelerinde o şekilde isteniyorsa; tohumun serpilmesi bittikten sonra, ekim alanı tırmıkla yüzeysel olarak tırmıklanarak, tohumların toprakla tamamen karışması sağlanacaktır. Bu tırmıklama sırasında tohumların 1.5 cm. den daha derine gitmemeleri, aynı zamanda toprak yüzünde de kalmamaları sağlanacaktır.
6.7 Vejatatif Yöntemle çim Alanı Tesisi
Nodüllerinden (boğumlarından) toprağa kök ve toprak üstüne yapraklı sürgün veren, stolonları ya da rizomlarıyla üreyen ve toprak yüzünde sık dokulu bir yeşil örtü geliştiren çayır otlarından:
Agrostis canina L. Subsp. Canina
Agrostis stolonifera var. Plastris
Agrostis tenuis Sibth.
Cynodon dactylon (Bermuda Grass)
Cynodon transvaalensis (Uganda Grass)
Zoysia japonica
gibi çayır otu türlerinden biriyle tesis edilmiş; temiz, sağlıklı, yabancı otlardan arındırılmış mevcut bir çimenlikten, her birinin boyu en az 10 cm. uzunluğunda biçilmiş stolonlar (rizomlar) ekilerek ya da fidelenerek çim alan tesis edilecektir.
Bu amaçla;
Stolonların/rizomların yetiştikleri yerden biçilmeleri ile yeni yerlerine ekim/dikimleri arasında, 48 saatten fazla zaman geçmeyecektir. Bu süre içinde stolonlar gölgede ve rüzgar tutmayan temiz bir yerde, uygun bir ambalaj içinde bulundurulacaktır.
Boyları 25 cm. ve daha uzun stolonlar, bir kütük üzerinde satırları doğranarak her birinin uzunluğu, üzerinde en az iki nodül (boğum) kalacak boylara (ortalama 12-16 cm.' ye) indirilecektir.
Doğranmış ya da yerinden biçildiğinde uzunlukları uygun ölçüde olan stolonlar/rizomlar, ince tesviyesi bitmiş üst toprağın her tarafına hiçbir boşluk bırakılmaksızın serilecektir.
Serilen stolonlar/rizomların üzeri, tam kapanacak şekilde, 2.5-3 cm. elenmiş organik gübre ya da Peyzaj Mimarı'nın onaylayacağı bir harçla (2/4 organik gübre + 1/4 kum + 1/4 üst toprak) kapatılacaktır. Böylece ekimi biten alanlar, hafif bir silindirle silindirlenip sıkıştırılacaktır.
6.8 çim Kesekleri ve Rulo çim Döşenmesi
çim keseği döşenecek ya da rulo çim serilecek alanın toprak hazırlığı, aynen çim tohumu yatağı gibidir; üst toprak temizlenmiş, işlenmiş ve ince tesviyesi bitirilmiş olacaktır. Gerekli ise, kimyasal ya da organik gübre ile toprağın verim gücü yükseltilerek yapısı ıslah edilecektir. Gerekli hallerde yüzeye 2-3 cm ince dere mili serilerek ince tesviye sağlanacaktır.
6.8.1 Taşıma ve İstifleme
Geniş alanların döşenmesi için gerekli çok miktarda çim keseğinin hepsi, aynı günde sökülmeyip, alınacağı yerde bekletilmelidir. Bir defada kesilip, sökülüp, taşınacak kesek miktarı, mevcut iş gücünün bir günde ya da en fazla iki günde döşeyip sulayabileceği kadar olacaktır. Bunun mümkün olmadığı durumlarda, döşenecek yere getirilen, temiz ve tercihen gölgeli, rüzgar tutmayan bir alana, en fazla 1 metre yüksekliğinde, düzenli bir şekilde istiflenecektir. İstifte iki gün bekleyen kesekler gözden geçirilerek, bozulmaya yüz tutanlar ayrılacak ve bunlar derhal yerine döşenecek ya da atılacaktır.
6.8.2 Döşeme
Döşemeye başlamadan önce, yapılmış toprak hazırlığı Peyzaj Mimarı tarafından denetlenecek ve onaylanacaktır.
Döşenecek zeminde bitmiş ince tesviyenin bozulmaması için, yeterli sayıda ve boyutlarda ahşap latalar konularak işçi ve ustaların bunların üzerinde yürümesi, çalışması, keseklerin el arabasıyla bunların üzerinde taşınması sağlanacaktır. Döşenecek yerin önce tüm çevresine tam boyutlu (traşlanmamış) kesekler dizilecek, sonra bunun içi döşenerek doldurulacaktır. Döşenen kesekler yan yana ve uçuca sıkı bir şekilde oturtulacaktır. Kesek sıralarının arasındaki derzler, düz ve devamlı, sıra üzerinde, iki kesek arasındaki derzler ise şaşırtılmış olacaktır. Gerekli görülen yerlerde hafifçe tokmaklanarak yerine oturması sağlanacaktır. Kullanılan tokmağın tabanının sürekli temiz kalması için, tabana yapışan toprak ve çamur sık sık sıyrılacaktır. Derzlerdeki boşluklara ince elenmiş toprak ya da (1/2 toprak + 1/2 dere kumu) harç doldurulacaktır.
Toprağın tesviyesinin çökme hatalarından ya da döşenen kesek kalınlık farklılıklarından doğacak bitmiş kot hataları; çukur yerlerde iyi ufalanmış, aynı cins ince üst toprak keseklerin altına serilerek ya da tırmıklanarak tesviye edilerek giderilecektir. Normal koşullarda silindir kullanılmayacak, döşenmesi bitmiş keseklerin kodları, çökme payı da dikkate alınarak, ilgili planlarda belirtilen kodlara uyacaktır.
Kesekler uygun hava ve toprak koşullarında döşenecek, bu iş için sonbahar ya da erken kış dönemleri tercih edilecektir. Aşırı kurak ya da donlu havalarda ve diğer kötü hava koşullarında döşeme yapılmayacaktır.
6.9 Yeni Tesis Edilen çim Alanların Sulanması
çim tohumu, stolon ekimi yada çim keseklerinin döşenmesi bittikten sonra, çimlenen alan ya püskürtme ya da ince yağmurlama yöntemiyle sulanacaktır. Sulama, toprağın üstten en az 15 cm. derinliğinde su tamamen işleyinceye kadar devam edecektir. Sulama sırasında, suyun çim yatağını yırtmaması dikkatle gözetilecek, bu şekilde bozulan yerler olursa yeniden ekim yapılacak ve üzeri elenmiş gübreyle kapatılacaktır. Yeni döşenen kesekler sulanırken, derzlere doldurulmuş toprak dibe akarak boşluk ortaya çıkarsa, tekrar aynı nitelikte toprakla doldurulacaktır. Bu yöntemle sulama işi, çimler 7.5.cm. boya erişip ilk biçim yapılıncaya kadar sürecektir. Yüklenici, sulama yöntemini değiştirmeden önce Peyzaj Mimarı'nın onayını alacaktır. Meyilli alanlarda tesis edilmiş çimenliklerin sulanması, daha özel ve özenli yapılarak, ekilen tohumun ve aralardaki toprağın akmaması sağlanacaktır.
6.10 Çimin İlk Biçimi
İlk biçimden 48 saat önce, biçilecek tüm alandan bir boyu 2 cm. yi geçen taş ve benzeri inorganik maddeler toplanacak ve çimen hafif bir silindirle silindirlenerek, köklerin toprağa daha iyi bağlanması ve yüzeyde kalmış küçük taşların toprağa gömülmesi sağlanacaktır. Bu işlemler, yeni ekilen çimen gelişip boyu, ekilen çimin cinsine göre 4- 7 cm.' yi buluncaya kadar yapılacaktır.
Silindirlemeyle yatan çimen 48 saat sonra doğrulduğunda cinsine göre, ince halı çimenliklerde 2.5 cm. yüksekliğinde, genel oyun alanları ve kaba çimenliklerde 5 cm. yüksekliğinde elle ya da çok keskin tırpan, makas ya da çim biçme makinasıyla biçilecektir. Alçak biçme ile yabani otlar da kesilmiş, çimenin kardeşlenmesi (kökten yeni filizler, sürgünler vermesi) teşvik edilmiş ve çimenin kalınlaşarak kabalaşması önlenmiş olacaktır.
çim biçilmesi, toprak kuru iken yapılacaktır.
|
 | |
|