|
|
 |
 |
|
Toprak Askerler
|
Yüzyılın
arkeolojik buluşu olarak kabul edilen toprak askerler hakkında
ne kadar bilginiz var? Gerçeküstü kabul edilebilecek bu
askerler hakkında biraz bilgi sahibi olalım.
Çin’e
adını veren ilk imparator Çin Şhi Huang
öbür dünyada da yaşamının aynen devam edeceğine inanmış.
Bunun için ordusunu da beraberinde götürmek istemiş. 13
yaşında imparator olmuş Çin. Sene milattan önce 247.Li
Dağı’nın eteklerinde, öldükten sonra yaşayacağı sarayın
inşaatını başlatmış. 49 yaşında ölen imparatorun ahretteki
dergahı için 720 bin Çinli, tam 36 yıl taş taşımış.
Yeryüzündeki Çin diyarının bir modelini inşa ettirmiş
yeraltına. 56 kilometrekarelik bu arazide yeryüzündeki
dağların, ovaların, nehirlerin benzerlerini yaptırmış. Sarı
nehrin sularını sırdan akıtmış.
Kütüphanesindeki kitapları bambuya yazdırmış. Sonra kendine en
uzun ömürlü metal sayılan bronzdan dökme bir atlı makam
arabası yaptırmış İmparator Çin. Bir ton ağırlığında, kışın
sıcak, yazın soğuk olan, kaplumbağa şeklindeki bu araç,
günümüzün zırhlı güvenlik arabaları gibi kendisinin sürücüyü
görebileceği ama sürücünün kendisini göremeyeceği şekilde
tasarlanmış.
Çin yaşlanınca diğer insanlar gibi küçüleceğini düşündüğünden
bu arabayı ve atlarını da küçük boyutlarda ısmarlamış.
Arabanın üstündeki şemsiyeye, güneşin konumuna göre şekil
değiştirebilen bir düzenek yaptırmış. İçine ipek havlulara
benzeyen bronz mendiller koydurmuş. Arabayı 34 kişilik şeref
kıtasının korumasına vermiş. Sonra kendisini ahrette
koruyacak silahlı orduyu kurmuş Çin. 8 bin askerin topraktan
heykelini yaptırmış. Her biri değişik boyda, tipte, rütbede...
Hiçbirinin yüz ifadesi, saçı, bıyığı birbirine benzemiyor.
Rütbelerini saç biçimlerinden ve etekli üniformalarından
anlıyorsunuz.Cengaverlerin eline bronz yaylar, kargılar
vermiş. 2 metrelik generallere zırhlı üniformalar... Altlarına
üzengisiz, yağız Moğol atları.Bu toprak heykelleri odundan
ateşle 1000 derecede pişirmişler. ve pişmiş toprak anlamına
gelen Terra Cotta ordusu böyle kurulmuş. Her bir heykel
rengarenk boyanmış, 11 koridor boyunca 4’lü sıralar halinde
hazırola dizilmiş.
Bu sürede kendi ideolojisine karşı çıkan öğrencilerden 400'ünü
Wei Nehri'nde boğdururken, 700'ünü de diri diri yaktırmış.
Öldüğünde, yerine geçen oğlu, babasına öbür dünyada yardımcı
olsun diye 3 bin kadını diri diri mozolenin içine hapsedip
ölmelerini sağlamış.
Gittiği
yerde huzur içinde olabilmek için bu muhteşem kentin üzerini
ağaç ve toprakla örttürmüş ilk imparator. Lakin
zulmettiklerinin ahı tutmuş ötede. Mezarında rahat
vermemişler Çin’e. Sonraki hükümdar gelip kılıçtan geçirmiş
Terra Cotta ordusunu... ve pişmiş topraktan askerler 2 bin
yıllık bir uykuya çekilmişler.
1974 yılının 29 Mart günü bitmiş büyük uyku. O sabah
kuraklıktan kavrulan Şian’da 4 yoksul köylü su bulmak için
kuyu kazarken pişmiş toprak parçaları bulmuş, götürüp
yetkililere sormuş. Uzmanlar bölgeye gelince bunun 20.
yüzyılın en büyük arkeolojik keşiflerinden biri olduğu
anlaşılmış.
25 yıllık kazılar boyunca, en az inşaatta çalışanlar kadar
ağır bir çalışma yapmış Çinliler; parçaları birleştirmek için
bu kez.
Tarihi miras kabul edilip UNESCO koruması altına alınan,
İmparator Çin’in binlerce minik parçaya ayrılmış paramparça
ordusu yeniden ayağa kaldırılmış. 8 bin askerin her birini
parçalarından yeniden yaratabilmek için 3 arkeolog birer yıl
çalışmış.
Terra Cotta Ordusu, 2200 yıl sonra gün yüzüne çıkarıldığında
arkeologlar ilginç bir olayla karşılaşmış.
Toprak askerlerin üzerindeki renkler yer altından
çıkarıldıktan kısa süre sonra uçup gitmeye başlamış.
Bunu engellemek için çıkarılan askerlerden bir kısmı, renkleri
kaybolmasın diye yeniden toprağa gömülmüş.
Derken toprak askerlerin üzerindeki elbiselerin renklerinin
uçup gitmesinin sırrı çözülmüş. Çözülen sır ile korunan iki
asker bir cam fanusun içinde renkli elbiseleriyle canlı gibi
duruyor.
Bu
mucizeyi keşfeden o 4 çinli mi? Her birine 5’er Yuen vermiş
devlet. Bu, iki günlük erzak parasına tekabül ediyor.
Şimdi hayatta kalan ikisi, müze kapısında kitap imzalıyorlar.
Hâlâ yoksullar ama ünlüler bugün...
Kaynak : Hürriyet ve Milliyet Gazeteleri
Derleme :
Palmet
Takaz(İ-Ü/Y.P.m-92)
|
|
|
|
 | |
|